Fotoğraf sanatında akımlar – 3

Pictorializm (Resimsel Akım)

Pictorialist fotoğraf temelini Impressionizm’den (İzlenimcilik) almıştır.1860’lı yıllarda Fransa’da doğmuş olan akım, önce Avrupa daha sonra da Amerika’da yayılmıştır. Bir sanat anlayışı, yaklaşımı değil sanat dönemi olmuştur. (Erutku, 1999 : 18)

fotograf_sanatinda_akimlar_3_1

Bu sanat akımı, ışık, renk ve renk kontrastlığı anlayışında devrim gerçekleştirmişti. Daha önceki sanat anlayışlarında ışık, figürlerin plastik değerini ortaya çıkarmada kullanılmıştı. Ancak, bu akımla ışık belli başlı bir değer kabul edilmiştir. Işığı soyut bir şekilde kullanmak yerine, gerçek ışığı, güneş ışığını kullanma anlayışı kabul edilmişti. (Erutku, 1999 : 18)

Pictorialist fotoğrafçılar, fotoğrafın güzel sanatlar içinde yeri olduğunu savunmuşlardı. Resimde yaşanan değişiklikler dönemin fotoğrafçılarının ışığı daha iyi kullanmalarını ve yumuşak tonları seçmelerini sağlamıştı. (Erutku, 1999 : 18)

1880 – 1930 yılları arasında etkili olan resimsel üslup (pictorializm), fotografik görüntüler ile düzenlenen kompozisyonlarda armoni, denge, çizgi ve ton’a özen gösterir. Fotoğraflarda ton kontrolları, soft kalitesi ve ışık oyunları ile elde edilen dramatik portreler bu anlayışın önemli bir özelliğidir. Fotoğraflarında softluk etkilerine yer veren resimselciler baskılarında bi cromat ve karbon baskı teknikleri kullandılar ve soft, gerçekçi , naturalist ressamların etkisinde kaldılar. Bu akımın en önemli temsilcisi Alfred Stieglitz ve Foto Secessionist gruptur. Bu anlayışın sözcülüğünü yapan Camera Work dergisi A. Stieglitz tarafından 1903 yılında New York kentinde yayınlanmaya başladı. (Karadağ, 1989 : 170)

fotograf_sanatinda_akimlar_3_2

Foto Secession deyimi, 19.yy sonu, 20.yy başlangıçını simgeliyordu. Bu akımın başlıca özelliği toplumun geçmiş ile olan bağlarını çeşitli sanat olayları ve sergilerden yararlanarak koparmaktı. Özellikle resimsel üslup fotoğrafın Empresyonizmi gibi görülmelidir. Resimselciler bir yanıyla Empresyonist karakter diğer yanıyla Naturalisttirler. Yaptıkları doğa çalışmaları ile Fransız Empresyonistlerine benzerler. Onlar doğaya „gerçek doğadır“ gözüyle yaklaşıyorlardı. (Karadağ, 1989 : 170)
Bu üslubun önemli isimleri : Alfred Stieglitz, Edward Steichen, Frank Eugenie, Francisco Hidalgo, Ernest Haas, David Hamilton, Sarah Moon. (Karadağ, 1989 : 170)

KAYNAKÇA

Çizgen, G. (1998). Işık Çağı, Fotoğraf Çağı, Kelaynak Yayınları, İstanbul.
Bayer, Turan (1989). Sanat Fotoğrafında Üsluplar, Afsad 3.Fotoğraf Sempozyumu, Afsad Yayınları No: 20, 27-28 Mayıs 1989, Ankara.
Ertan, Güler, (1999). Türk Fotoğrafında 1960 Sonrası, Bileşim Yayın, İstanbul.
Ertan, Güler, Cumhuriyetin kuruluşundan günümüze yıllara, dönemlere göre ayırarak fotoğrafçılar, fotoğraflar, akımlar, olaylar ve gelişmeler – Fotoğrafya sayı 4
Erutku, B. (1999). Fotoğraf Akımları ve Kullanılan Teknikler, M.Ü.G.S.F. Fotoğraf Bölümü Kültür
Yayınları, İstanbul.
Duygun Ufuk, Fotoğraf Akımları M.Ü. Fotoğraf Bölümü Yüksek Lisans çalışması.
Karadağ, Ç. (1989). Sanat Fotoğrafında Üsluplar, Afsad 3.Fotoğraf Sempozyumu, Afsad Yayınları No:
20, 27-28 Mayıs 1989, Ankara.
Özdemir, A.B. (1999). Çağdaş Sanat Akımları ve Fotoğraf, Papirüs Dergisi, 24.
Özendes, E. (1992). Türkiye’de Fotoğraf, İletişim Yayınları, İstanbul.
(1990). Fotoğraf Akımları, Refo Fotoğraf Sanatı Dergisi, İstanbul.

Yüksel ALTUN tarafından derlenen “Fotoğraf Sanatında Akımlar” yazı dizisi, Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Fotoğraf Anasanat Dalı yüksek lisans programında, Prof. Güler ERTAN tarafından verilen program kapsamında seminer çalışması olarak hazırlanmıştır.

Yorumunuz

Top